کنگرهٔ جمهوریخواهان ایران ائتلافی است متشکل از جریانها، سازمانها و شخصیتهای سیاسی جمهوریخواه، سکولار و دموکراسیخواه که با درک ضرورت تاریخی همگرایی، همکاری و بازسازی اعتماد سیاسی میان نیروهای تحولطلب، بنیان گذاشته شده است. این کنگره با هدف ایجاد بستری پایدار برای گفتوگوی ملی، تشکلیابی مدرن، و تقویت ظرفیت گذار دموکراتیک، فعالیت خود را بر مبنای اصولی همچون شفافیت، مسئولیتپذیری و مشارکت آزاد شهروندان سازمان داده است. باور ما این است که پیشبرد دموکراسی در ایران تنها از مسیر مشارکت آگاهانه و کنشگری مدنی ممکن است؛ کنشگریای که از خشونت پرهیز کرده و بر حقوق برابر همهٔ ایرانیان استوار باشد.
یکی از محورهای بنیادین در چشمانداز کنگره، گذار مسالمتآمیز از جمهوری اسلامی و استقرار یک نظام مردمسالار مبتنی بر رأی آزاد شهروندان است. ما بر این باوریم که مبارزه برای سرنگونی کامل جمهوری اسلامی باید در چارچوب حرکتهای مدنی، نافرمانی مدنی سازمانیافته، اتحاد اجتماعی و پرهیز قاطع از خشونت پیش برده شود. تجربهٔ تاریخ معاصر ایران و بسیاری از جوامع دیگر نشان میدهد که خشونت، نهتنها گذار را پرهزینه و شکننده میکند، بلکه بستر لازم برای استقرار یک نظام پایدار و دموکراتیک را نیز از بین میبرد. به همین دلیل کنگره بر رویکردی استراتژیک، عقلانی و مبتنی بر فشار مدنی تأکید دارد؛ رویکردی که راه را برای انتقال قدرت بهصورت مسئولانه و با کمترین آسیب اجتماعی و ملی فراهم میکند.
از مهمترین اهداف این ائتلاف، تدوین و تأسیس یک قانون اساسی جدید و دموکراتیک است که در آن جمهوریخواهی، سکولاریسم و حاکمیت مردم در مرکز ساختار سیاسی قرار گیرد. کنگره معتقد است که قانون اساسی آینده باید گویای ارادهٔ عمومی برای تأسیس جامعهای آزاد، حقوقمحور و برابر باشد؛ جامعهای که در آن نهادهای حکومتی محدود به قانون، پاسخگو، شفاف و منتخب مردم باشند. در این چشمانداز، تمرکز قدرت به حداقل رسیده و ساختار سیاسی بر عدم تمرکز، توزیع قدرت و تقویت مدیریت محلی و منطقهای استوار خواهد بود. ایران امروز کشوری متنوع است و ادارهٔ مؤثر چنین جامعهای نیازمند ساختاری است که تنوع فرهنگی، زبانی و اقلیمی را به رسمیت بشناسد و آن را سرمایهای برای توسعهٔ ملی بداند.
یکی از تعهدات بنیادین ما، تضمین حقوق اقلیتها، زنان و گروههای بهحاشیهراندهشده در ساختار سیاسی آیندهٔ ایران است. ما باور داریم که دموکراسی بدون رعایت و حمایت حقوق برابر همهٔ شهروندان — فارغ از قومیت، جنسیت، زبان، مذهب، گرایش سیاسی یا هویت فردی — معنایی واقعی نخواهد داشت. بنابراین، قانون آینده باید سازوکاری روشن برای حمایت از حقوق بشر، آزادیهای مدنی، برابری جنسیتی و رفع هرگونه تبعیض ساختاری پیشبینی کند. ایران آینده تنها زمانی میتواند پایدار، شکوفا و دموکراتیک باشد که زنان و مردان آن در همهٔ عرصهها دارای فرصتهای برابر برای مشارکت سیاسی، اقتصادی و اجتماعی باشند.
کنگرهٔ جمهوریخواهان ایران گفتوگو را ستون اصلی کنش سیاسی خود میداند. ما بر این باوریم که امکان گذار تنها زمانی فراهم میشود که نیروهای سیاسی در بستری از احترام متقابل، نقد سازنده و پذیرش تفاوتها بتوانند به اشتراک نظر برسند و برای آیندهٔ کشور برنامهریزی مشترک داشته باشند. به همین دلیل، تلاش ما بر آن است که فضای امن و سازندهای برای بحثهای کارشناسی، تبادل تجربه و شکلدهی به استراتژیهای مشترک ایجاد کنیم؛ فضایی که در آن هیچ صدایی حذف نمیشود و همهٔ دیدگاهها مجال بیان یافته و مورد بررسی قرار میگیرند.
اصل شفافیت برای ما نهتنها یک ویژگی عملیاتی، بلکه یک ارزش بنیادین دموکراتیک است. فعالیتهای کنگره، فرایندهای تصمیمگیری، اسناد، مواضع و راهبردها باید برای شهروندان قابل دسترس، قابل پرسش و قابل نقد باشند. ما باور داریم که اعتماد عمومی تنها زمانی شکل میگیرد که نهادهای سیاسی بهطور مستمر پاسخگوی اعمال و تصمیمات خود باشند و از ساختارهای بسته و غیرپاسخگو فاصله بگیرند.
ما همچنین مشارکت آزاد و داوطلبانهٔ شهروندان را پیششرط موفقیت هر حرکت دموکراتیک میدانیم. آیندهٔ کشور را نه نخبگان تنها، بلکه مردم — با تنوع اجتماعی و فرهنگی خود — خواهند ساخت. کنگره تلاش میکند سازوکارهایی ایجاد کند که شهروندان بتوانند بدون ترس، بدون تبعیض و بدون محدودیتهای ساختگی، در طراحی مسیر آیندهٔ ایران مشارکت کنند.
کنگرهٔ جمهوریخواهان ایران خود را متعهد میداند که در کنار مردم، در کنار جنبشهای مدنی، و در کنار تلاشهای ملی برای آزادی و دموکراسی بایستد. هدف نهایی ما ساختن ایرانی آزاد، سکولار، حقوقمحور و مردمسالار است؛ ایرانی که در آن کرامت انسان، آزادی بیان، برابری شهروندان و حاکمیت قانون نه صرفاً شعار، بلکه واقعیتی نهادینهشده باشد..